OKIEM PISARZA

         Tak, przydałaby się taka książka w domowej bibliotece, by móc w dowolnym czasie otworzyć i raczyć się słowem zapisanym na kartkach tego dziennika. Zachwycić się sposobem opisywania uroków francuskiej prowincji oglądanej podczas rowerowej podróży autora, relacjami z czytanych lektur, oglądanych spektakli teatralnych, filmów czy wystaw. Kultura europejska stanowi tło do obserwacji zwykłych ludzi na prowincji i w samym Paryżu, w którym autor mieszkał z żoną w latach II wojny. Dzienniki prowadzone językiem giętkim, elastycznym, lekkim, są jasnym przekazem myśli, spostrzeżeń, refleksji. Zapiski dotyczą czasów trudnych okupowanej Francji w latach 1940 – 1944, przy czym autor poddaje ostrej krytyce stosunek Francuzów do okupanta, ich podporządkowanie się bez walki Niemcom, podkreśla narodowe wady i postawy moralne. Boleje też nad przywarami Polaków takimi jak niepotrzebny, według niego w wielu wypadkach, heroizm, fanfaronada, hurra patriotyzm i inne, które prowadzą niejednokrotnie do niepowetowanych strat w życiu politycznym, społecznym, strat nie do odrobienia. Rozważania o wojnie kończy gorzkim stwierdzeniem, że Polacy w zamian za swoje poświęcenie i walkę na rzecz aliantów czy Rosji, otrzymali, przy akceptacji krajów zachodnich, lata życia w państwie podporządkowanym totalitarnej ideologii komunizmu.

     Irytuje go Europa z hipokryzją i cynizmem polityków, ideologie faszystowskie, nacjonalistyczne, komunistyczne, to rozczarowanie i rozgoryczenie powoduje, że Andrzej Bobkowski w 1948 roku opuszcza Europę na zawsze.

         Mimo powstawania dzienników w czasie wojny, w prozie tej góruje przede wszystkim radość życia (autor miał 26 lat kiedy zaczął pisać diariusz), umiłowanie wolności, hołd dla indywidualizmu, zachwyt literaturą, pięknem przyrody i umiejętność przekazywania tego w sposób nieskomplikowany, z poczuciem humoru, a jednak wysoce artystyczny – styl nie do podrobienia, niezwykły.

         Andrzej Bobkowski ur. 1913 r. w Wiener Neustadt w Austrii, gimnazjum ukończył w Krakowie, studia w Wyższej Szkole Handlowej w Warszawie. W marcu 1939 roku wyjechał do Francji, gdzie w czasie wojny, jak i po, pracował na rzecz polonijnych organizacji. W 1948 r. opuścił wraz z żoną Francję i zamieszkał w Gwatemali, gdzie zmarł w 1961 r. W Polsce w okresie PRL-u jego twórczość znana była nielicznym, dziś, jak pisze recenzent, „nikt już nie ma wątpliwości, że ten przez lata niedoceniany prozaik i eseista jest jednym z najwybitniejszych polskich pisarzy XX wieku.”

Andrzej Bobkowski „Szkice piórkiem”,

Wyd. CiS, Warszawa -Stare Groszki 2014, wyd.II                                 poleca Barbara Solarska

--------------------------------------------------   dddddddd  ---------------------------------------------------